"Ik zie een groot beeld van Vrouwe Nuclitia voor me. Ze draagt wèl een weegschaal, maar géén blinddoek. En dus ziet ze zeer goed dat al deze conversaties wel de nucleaire schades in de ene schaal werpen (en als 20 millisievert in passant gelijkgesteld wordt aan Tsjernobyl heeft ze dat ook goed in de gaten), terwijl al die andere elementen (Fijn stof, lekke olietankers, ontploffende boorplatforms...) om één of andere reden nooit in de andere schaal terecht komen."
En toen moest ik ineens terugdenken aan de filosoof René Girard, en zijn concept van "het herstel van de assymetrie", dat hier in heel andere vorm ook al is opgedoken (2). Het gaat - laat ik de geïnteresseerde en vooral actieve lezers geruststellen - helemaal niet om de (even reële) parallel tussen dom "links vs rechts". Het gaat veel meer om zeer parallelle problemen die je krijgt als je probeert om de luciede vleugels van zowel links als rechts te overtuigen om afstand te nemen van mythisch-radicale vleugels (die overigens lang niet altijd ook nog "dom" in "mijn" definitie zijn) in hun eigen kamp.
Dat is overigens hoe je op het einde helemaal geen vrienden hebt: sta me toe even aan zelfbeklag te doen. Bijvoorbeeld, toen ik op een rechts blog de lezers probeerde te overtuigen dat ze in hun eigen standpunten maar de term "Eurabië" moesten vervangen door "klimaatopwarming", en ze zouden onmiddellijk de tegenargumenten op hun eigen standpunten in zich voelen opkomen: toen is dat niet door iedereen op gejuich onthaald. Wat je alweer ziet is die Girard-se symmetrie: beide kampen hebben een voorafbepaalde absolute waarheid (de overheid versus de markt die in de tweede url van noot (2) zo goed op elkaar bleken te lijken, of de twee doemscenario's) die zo absoluut waar is dat alle cijfers die niet kloppen desnoods vervalst zijn. Beide kampen zien dat ook zeer scherp in, zolang het maar gaat over de inzichten van de andere kant.
Dus denk ik dat veel deelnemers uit die conversatie op de site van LVB instemmend zitten te knikken bij mijn huidige kritiek op de kernenergie lobby. Die heeft eerst besloten dat de conclusie is; dat de conclusie moet zijn, dat de kerncentrales dicht moeten, en past daar de argumenten bij aan. En dus lezen we alles over "verhoogde straling", maar niemand drukt het uit in de fractie van een percent die is vrijgekomen in vergelijking met Tsjernobyl. Iemand stuurt me in de nieuwsgroep naar een site die uitlegt dat "lage probabiliteiten" een zwak argument zijn, maar rept met geen woord over de zekerheden, omdat ze al gebeurd zijn, van de milieuproblemen gepaard met fossiele brandstoffen. Ik weet zeker, en de lezers van LVB ook, dat ze allemaal lange litanieën over de verwoestingen van petroleum en steenkool zullen beginnen, zodra kernenergie in geen velden of wegen te bekennen is - maar zodra kernenergie wèl in het spel is: verdwenen, foetsie, gesmolten als sneeuw voor de zon! De conclusie moet immers zijn dat kernenergie weg moet, en als hun eigen klachten over fossiele brandstoffen die conclusie niet ondersteunen, dan zijn ze er opeens niet meer!
En kijk, alle vrienden die ik ooit aan de luciede linkerzijde had gemaakt zitten nu boos redenen te zoeken waarom het bovenstaande niet waar is. Precies zoals alle vrienden die ik ooit bij luciede rechts gemaakt heb boos redenen zoeken waarom Eurabië wel, en klimaatopwarming niet een reële dreiging is, waarom een goudstandaard wel voordelen maar geen nadelen heeft ("deflatie is goed") waarom "moral hazard" wel ontstaat bij overheidsoptreden maar niet in de "vrije markt" (4), en vele, vele andere.
Ja, in de hoop dat mijn boze vrienden van luciede links niet te boos worden wil ik pleiten dat ik al die punten toch ook uitgebreid gemaakt heb. En in de hoop dat mijn boze vrienden van luciede rechts niet te boos worden wil ik herinneren aan al die "van sarcasme druipende" posts die ik geschreven heb over "het kapitalisme is de oorzaak van de honger in de wereld" of de (toch veel rustiger) posts die ik pas geschreven heb over kernenergie. En misschien, heel misschien, willen ze wel van me aannemen dat al die drogeredeneringen die maken dat de andere kant er zo dwaas kan uitzien, ergens, net aan de rand van het waarneembare, ook wel in hun eigen kamp voorkomen? Ik denk echt dat ze er allebei alleen maar veel sterker van zullen worden.
Intussen staat Vrouwe Nuclitia ons daar afwachtend aan te staren. Ik ontken heus niet dat we een hoop dingen, zoals de gevolgen van de nucleaire crisis in Japan, in de ene schaal moeten werpen, hoor. Ik wil alleen voorstellen dat we er niet meer dan die gevolgen in werpen. En ik wil ook voorstellen dat we de andere kant van de weegschaal niet vergeten, omdat een "nucleair vervuild denken" (5) alleen maar die dingen ziet die het op dat moment wil zien. Ik stel, met andere woorden, voor dat "de andere kant" ophoudt met ontkennen dat we die factoren ook in rekening moeten nemen.
---------------------------------------
(1) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2008/12/ciske-de-rat-en-zijn-moeder.html
EN http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2009/02/over-filosofie-en-geschiedenis-en.html
(2) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2006/09/de-opvallende-parallel-tussen-dom_26.html
EN http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2010/06/over-markten-versus-overheden.html
(3) Bijvoorbeeld in de conversatie vanaf hier: http://lvb.net/item/8799#101758
cfr http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2009/10/millenniale-doemscenarios.html
(4) http://speelsmaarserieus.blogspot.com/2008/11/moral-hazard-de-schuld-van-de-overheid.html
0 comments:
Post a Comment